
Япониядагы синто ыйык жайлары жана будда ибадатканалары
Сыртынан окшош болгону менен, синто ыйык жайлары жана будда ибадатканалары ар башка диний салтка таандык. Аларды айырмалап, урмат менен барууну үйрөнүңүз.
Негизги айырмачылыктар
| Салыштыруу | Синто ыйык жайы | Будда ибадатканасы |
|---|---|---|
| Салт | Синто | Буддизм |
| Таануу белгилери | Тории дарбазалары; ыйык симэнава аркандары | Санмон дарбазалары; буддалык айкелдер; пагодалар |
| Сыйынуу | Адатта: эки жолу таазим → эки жолу кол чабуу → сыйынуу → бир жолу таазим | Алакандарыңызды тынч бириктириңиз. Кол чаппаңыз. |
| Аталышындагы белгилер | Көп учурда Jinja, Jingu же Taisha | Көп учурда -ji, -dera же -in менен аяктайт |
| Ал жерде кызмат кылгандар | Синто дин кызматкерлери | Будда дин кызматкерлери |

Синто ыйык жайы
Япониянын жергиликтүү диний салты — синтонун жайы. Бул жерде табиятка, жерлерге жана башка нерселерге байланышкан ыйык күчтөр — ками урматталат. Тории дарбазасы таануунун бир белгиси.

Будда ибадатканасы
Будданын окуусуна негизделген буддизмдин жайы. Санмон дарбазасын, буддалык айкелдерди же пагоданы көрүшүңүз мүмкүн.

Булар белгилер гана, өзгөрбөс эреже эмес. Синто менен буддизм кылымдар бою бири-бирине таасир эткен; эки жай бир короодо болушу мүмкүн. Имараттан тышкары аталышын жана көрсөтмөлөрүн да караңыз.
Сыйынуу тартиби
Төмөндө кеңири тараган тартип берилген. Каада-салттар айырмаланат, ошондуктан барган жайдын көрсөтмөлөрүн аткарыңыз.
Синто ыйык жайы
Тории дарбазасынын алдында жеңил таазим кылыңыз. Мүмкүн болсо жолдун бир четинен басып, башкаларга орун калтырыңыз.
Тазалануу бассейни колдонууга ачык болсо, колуңузду жана оозуңузду тазалаңыз. Төмөндөгү көрсөтмөнү караңыз.
Тыйын берсеңиз, тартуу кутусуна акырын салыңыз. Конокторго арналган коңгуроо болсо, акырын кагыңыз.
Эки жолу терең таазим кылыңыз. Эки жолу кол чабып, алакандарды бириктирип ичиңизден сыйыныңыз. Акырында бир жолу терең таазим кылыңыз.
Будда ибадатканасы
Ибадаткананын дарбазасы алдында жеңил таазим кылыңыз. Тазалануу бассейни болсо, колуңузду жана оозуңузду тазалаңыз.
Негизги залга же белгиленген сыйынуу жайына барыңыз. Тыйын берсеңиз, кутуга акырын салыңыз.
Таазим кылып, алакандарыңызды көкүрөк алдында бириктирип, тынч сыйыныңыз. Кол чаппаңыз. Бүткөндө кайра таазим кылыңыз.
Жыпар жыттуу түтөтмө тартуудан же чоң коңгуроону кагуудан мурун уруксатты тактаңыз. Сыйынуу сөздөрү жана тартиби ибадатканага жараша айырмаланат.
Тазалануу суу бассейнин колдонуу
Чөмүч болсо, оң колго алып сол колуңузду чайкаңыз, анан кол алмаштырып оң колуңузду чайкаңыз. Чөмүчтү кайра оң колго алып, сол алаканга аз суу куюп оозуңузду чайкаңыз, андан соң сол колду кайра чайкаңыз. Чөмүчкө ооз тийгизбеңиз жана сууну жутпаңыз. Бассейн жабык болсо же башкача иштесе, жергиликтүү көрсөтмөлөрдү аткарыңыз.
Эки жайдагы адеп
Акырын сүйлөңүз. Сыйынууга же жөрөлгөлөргө тоскоол болбоңуз.
Сүрөткө тартуу белгилерин адегенде караңыз. Айрым жерлерде, өзгөчө ичинде, сүрөткө тартууга тыюу салынат. Адамды жакындан тартуудан мурда уруксат сураңыз.
Көрсөтүлгөн жерде бут кийимди чечиңиз. Бардык жерде чечүү талап кылынбайт.
Коноктордун аймагында калыңыз. Тосмодон өтпөңүз жана айкелдерге, ыйык буюмдарга уруксатсыз тийбеңиз.
Төлөмдөрдү айырмалаңыз. Сайсэн — ыктыярдуу тартуу; бакты же имаратты көрүү үчүн кирүү акысы талап кылынышы мүмкүн.
Көп берилген суроолор
Чет элдик коноктор кире алабы?
Адатта чет элдиктер конокторго ачык аймактарга кире алышат. Айрым жерлер жеке же алдын ала жазылууну талап кылат. Расмий сайтты жана жериндеги белгилерди текшериңиз.
Тартуу катары сөзсүз 5 иеналык тыйын бериш керекпи?
Жок. Ыктыярдуу тартуунун белгиленген суммасы жок. Ал милдеттүү кирүү же кызмат акысынан өзүнчө.
Эки жайда тең госюин, тумар жана төлгө кагазы болобу?
Көптөгөн синто жана будда жайларында бар, бирок баарында эмес. Госюин — барууну жана сыйынууну белгилеген мөөр же көркөм жазуу. Кабыл алуу убактысын, акысын жана эрежелерин текшериңиз.
Хацумодэ синто жайларында гана болобу?
Жок. Жаңы жылдагы биринчи зыярат — хацумодэ — эки жайда тең болот.
Пайдалуу жапонча сөз айкаштары
Сүрөткө тартсам болобу?
Бут кийимимди чечишим керекпи?
Жөн гана көрүп чыксам болобу?




